rapport

Zwartboek onterecht stopgezette kinderopvangtoeslag

cover meldpunt kinderovangtoeslag

Het zal je maar gebeuren. Je krijgt een brief van de belastingdienst dat de kinderopvangtoeslag die je hebt ontvangen worden terugbetaald. Tot vijf jaar terug en dat is 80.000 euro. Je bent een jonge moeder met werk en de belastingdienst oordeelt dat - ondanks dat je zelfstandig woont - een fiscaal partner hebt en daarmee geen recht had op toeslag. Dit gebeurde Jolanda Syed, 33 jaar. Ze was 17 jaar toen ze haar zoon kreeg. Altijd werkte ze en liet ze de kinderopvangtoeslag direct betalen aan de kinderopvang. Nu moet ze het geld - ondanks dat haar zoon en later geboren dochter gewoon naar de kinderopvang gingen - terugbetalen. De toelagen die ze ontvangt voor de naschoolse opvang van haar zoon en de kinderopvang van haar in 2011 geboren dochter, worden direct afgeroomd om de schuld te voldoen. En op haar loon ligt nog altijd loonbeslag: er wordt maandelijks 600 euro ingehouden. Jolanda: 'Voordat de belastingdienst de toeslagen uitkeerde liep het soepel via de werkgever en de gemeente, daarna begon de ellende. Nu geven ze als reden dat ze een document uit 2014 kwijt zijn, terwijl ze dat destijds nodig hadden om vast te stellen dat ik recht op kinderopvangtoeslag had. Sinds mijn 18de zit ik in de schulden, omdat er in de registratie bij de belastingdienst is mis is gegaan'.

Jolanda was een van de 280 mensen die zich meldden bij het meldpunt onterechte kinderopvangtoeslag. Dit meldpunt startte op 9 juli naar aanleiding van nieuwe signalen dat er bij het stopzetten van kinderopvangtoeslag door de Belastingdienst fouten worden gemaakt. De meldingen zijn van zeer recent tot jarenlang geleden en er komen duidelijke patronen uit naar voren. Stopzettingen en terugvorderingen zijn vaak onduidelijk, de bejegening van ouders die meer willen weten en bezwaar maken is juridisch en kil, de Belastingdienst raakt erg veel stukken kwijt en ze gebruikt rechtszaken om via jurisprudentie de opsporing, stopzetting en terugvordering te rechtvaardigen.

De Belastingdienst is een zeer belangrijk onderdeel van de overheid: ze zorgt voor voldoende inkomsten om zaken van algemeen belang van te kunnen betalen. Zonder belastinginkomsten geen onderwijs, snelwegen, gezondheidzorg, politie, culturele voorzieningen en ga zo maar door. Naast de inning van belastingen, is de Belastingdienst ook verantwoordelijk voor toeslagen: tegemoetkoming in de kosten van zorg, huur en kinderopvang. En natuurlijk moeten die toeslagen terecht worden aangevraagd en uitgekeerd. Fraude naar misbruik is logisch. Toch lijkt de Belastingdienst zich op dit vlak te vergalopperen: ouders die een foutje maken, komen voor duizenden euro’s in de schuld.

Toeslagen zijn er niet voor niets en fraude-opsporing is er ook niet voor niets. Toch zit hier iets goed fout. Waarom zijn de zorgpremie, de huur en kinderopvangkosten zo hoog dat er toeslagen nodig zijn? Is het niet veel handiger om de toeslagen overbodig te maken door iets aan de kosten aan de ‘voorkant’ te doen? Voor mij staat als een paal boven water dat mensen die tussen wielen van de Belastingdienst gekomen zijn snel schadevergoeding moeten krijgen en dat eerlijk op tafel moet komen wat er fout is gegaan bij de Belastingdienst. Maar nog meer ben ik ervan overtuigd dat we af moeten van het toeslagencircus. Het is nodeloos rondpompen van geld, brengt mensen in grote problemen en legt een groot beslag op de Belastingdienst. U kunt van de SP op aan dat we hiertoe voorstellen zullen doen en op zo een wijze zullen vormgeven dat mensen met zorgkosten, hoge huren en de kosten van kinderopvang niet de dupe zijn.

Betrokken SP'ers