www.sp.nl

Standpunt :: Europese Unie en justitie

Recht en veiligheid behoren van oudsher tot het hart van de nationale soevereiniteit. Het uitgangspunt van de SP op het gebied van Justitie is dan ook dat niet de Europese Unie, maar de Nederlandse Staat gaat over het nationale beleid inzake recht en veiligheid.

Met het Verdrag van Lissabon is Nederland het vetorecht op dit gebied grotendeels kwijt geraakt. Dat betekent dat zelfs op het uiterst gevoelige terrein van strafrecht de Europese Unie meer te zeggen krijgt. Voor zover het hier gaat om besluiten die de samenwerking tussen nationale politie- en justitiediensten vergemakkelijken om de grensoverschrijdende criminaliteit aan te pakken, is dit nog te begrijpen en te steunen. Als het niet gaat om grensoverschrijdende criminaliteit dan accepteert de SP niet dat het nationale strafrecht geleidelijk aan wordt geharmoniseerd.

Nederland is, net als de andere lidstaten, partij bij tal van internationale verdragen tegen vormen van internationale georganiseerde misdaad. Het kan nuttig zijn om de verplichtingen uit die verdragen om te zetten in EU-recht. De naleving van dergelijke verdragen wordt dan beter controleerbaar en daarmee wordt de basis voor samenwerking tussen politie en justitie uit de verschillende lidstaten verbeterd.

Toch zijn er ook grenzen aan de mate waarin samengewerkt kan worden. O.a. door verschillen in behandeling van verdachten en gedetineerden zijn de nationale rechtsstelsels nog absoluut niet gelijkwaardig. De Europese Unie heeft in de afgelopen jaren de nadruk gelegd op de noodzaak dat lidstaten elkaar vertrouwen. In de praktijk leidt dit echter tot onrechtvaardige situaties. Zo worden Nederlanders op basis van het Europees Arrestatiebevel aan andere lidstaten uitgeleverd zonder afdoende rechtswaarborgen. De SP verwerpt dit idee: Nederland moet geen Nederlanders uitleveren aan andere lidstaten als bijvoorbeeld de detentieomstandigheden mensonwaardig of de beschuldigingen waarop het uitleveringsverzoek is gebaseerd, dubieus zijn.

Ook moeten de Nederlandse politie- en justitiediensten er rekening mee houden dat in sommige lidstaten de corruptie bij hun collega’s nog welig tiert. De uitbanning van corruptie is dan ook een noodzakelijke voorwaarde voor samenwerking met dergelijke diensten.

Tenslotte is het voor de SP van groot belang dat de uitwisseling van persoonsgegevens alleen gebeurt, voor zover dit niet indruist tegen de privacy regels. De Europese Unie heeft de neiging zowel binnen de EU, als in relatie met derde landen, zoals de VS, veel te gemakkelijk om te gaan met de ter beschikking stelling van persoonsgegevens.

Zie ook: