2. Een eerlijke economie

De economie moet er zijn voor de mensen – en niet andersom. Het geld dat wij met zijn allen hebben verdiend is vooral naar de rijken gegaan, de meeste mensen hebben van de groei nauwelijks geprofiteerd. Door vrijhandel worden overal in de wereld arbeiders uitgebuit en kapitaalbezitters gespekt. We willen de economie eerlijker maken, door de macht van de aandeelhouders te beperken en de werknemers meer zeggenschap te geven in de bedrijven. Ook laten we werknemers voortaan eerlijk delen in de winsten.

Het idee dat de markt ons land beter kan organiseren dan de democratie, is een illusie gebleken. Lange tijd stonden wij in de politiek alleen in onze kritiek op het neoliberalisme, maar buiten het parlement groeide het verzet. Het is tijd voor andere keuzes. Wat niet failliet mag gaan, hoort niet op de markt: publieke diensten die betaald worden met publiek geld, nemen we ook in publieke handen. Zaken die essentieel zijn voor ons land, waaronder cruciale medicijnen en vaccins, zullen we in de toekomst veel meer zélf moeten gaan produceren.

Deel ons verkiezingsprogramma:

10 redenen om op de SP te stemmen

Alle werknemers krijgen voortaan het recht op een deel van de winst.

Zonder de werkenden is er geen winst. Niet alleen de bestuurders en de aandeelhouders, maar ook alle medewerkers krijgen voortaan het recht op een deel van de winst. Zo profiteren ook de werknemers op het moment dat dividend wordt uitgekeerd aan de aandeelhouders. Werknemers zullen als collectief profiteren van dividenduitkeringen, bovenop hun reguliere salaris. Het minimale percentage van de winstdeling leggen we vast in een wet.

Werknemers krijgen meer invloed op de investeringen en de beloningen.

Werknemers krijgen meer te zeggen. Bij grote bedrijven kiezen zij de helft van de commissarissen, de andere helft wordt gekozen door de aandeelhouders. Op deze manier worden de belangen van de werknemers beter vertegenwoordigd. Aandeelhouders die langer aandelen in bezit hebben, krijgen een dubbel stemrecht. Flits-kapitalisten krijgen zo niet alleen tegenmacht van de werknemers, maar ook van investeerders die duurzame belangen hebben.

Ook de grote bedrijven en de allerrijksten gaan eerlijk belasting betalen.

Ook de grote bedrijven gaan hun bijdrage leveren en eerlijk belasting betalen. Ontduikers worden strafrechtelijk vervolgd. Speciale belastingafspraken met multinationals en perverse aftrekposten schaffen we af. Door een specifieke ‘digitaks’ zorgen we dat ook onlinebedrijven en internetplatforms voortaan hun bijdrage leveren. Met een ‘miljonairsbelasting’ laten we de allerrijkste burgers hun eerlijke deel betalen.

We maken een publieke bank waar ons spaargeld en betaalverkeer veilig zijn.

We maken een nationale betaal- en spaarbank, een publieke bank waar ons spaargeld en betaalverkeer veilig zijn en waar niet met ons geld wordt gespeculeerd. De banken dienen meer verantwoording af te leggen over de maatschappelijke gevolgen van de leningen die ze verstrekken. Spaarders krijgen het recht te weten wat banken met hun spaargeld doen. Betaalgegevens van klanten mogen niet commercieel worden gebruikt. Contant geld moet blijven bestaan.

Wij willen eerlijke handel en een einde aan Nederland als Belastingparadijs.

Wij zetten ons in voor eerlijke handel en blijven ons dus verzetten tegen handelsverdragen met exclusieve privileges voor buitenlandse investeerders, zoals TTIP en CETA. Winstbejag van de rijken ten koste van de voedselveiligheid, de mensenrechten en een schoon milieu accepteren we niet. Internationaal zetten we ons onder meer in voor een belasting op financiële transacties. Zo kunnen we ook uitbuiting van arme landen helpen voorkomen. We maken een einde aan Nederland als belastingparadijs.

We steunen het mkb, onder meer met een speciale investeringsbank.

Het midden- en kleinbedrijf is ontzettend belangrijk voor onze economie. Lokale ondernemers krijgen hulp, onder meer door aanbestedingen voortaan ‘mkb-vriendelijk’ te maken, betere huurbescherming van panden en ondersteuning bij ziekte van werknemers. Met een nationale investeringsbank voor het mkb kunnen kleine en startende bedrijven makkelijker lenen en bevorderen we duurzame vernieuwing.

Data van mensen beschermen we beter, grote techbedrijven splitsen we op.

Persoonlijke gegevens zijn voor techbedrijven een verdienmodel. Omdat mensen met hun eigen gegevens betalen zijn die ‘data’ ook een betaalmiddel geworden. Deze persoonlijke data gaan we dezelfde bescherming geven als wanneer consumenten voor diensten betalen met geld. Om de privacy en de veiligheid van mensen beter te beschermen is het nodig dat de grote techbedrijven worden opgesplitst.

We willen betere bescherming van onze burgerrechten in het digitale tijdperk.

Internet en sociale media moeten voor iedereen beschikbaar en betaalbaar zijn. En de democratie versterken. Daarom nemen we maatregelen tegen grote techbedrijven als die algoritmes gebruiken die eenzijdige informatievoorziening creëren. Sociale media mogen geen vrijplaatsen zijn voor bedreiging en intimidatie. We willen dat een ‘Commissie-Digitalisering’ de politiek adviseert over de maatschappelijke gevolgen van technologische ontwikkelingen en voorstellen doet voor aanvullende burgerrechten in het digitale tijdperk.

Alle diensten die niet failliet mogen gaan, horen ook niet thuis op de markt.

Wat niet failliet mag gaan, hoort niet op de markt. We stoppen met de uitverkoop van publieke diensten. Wij halen de markt uit onze zorg. Woningcorporaties komen in handen van de huurders, niet de bestuurders maar de huurders krijgen het hier voor het zeggen. Het openbaar vervoer wordt een publieke dienst. We maken de energievoorziening weer publiek, zodat we meer duurzame energie kunnen opwekken.

Om sociaal uit de coronacrisis te komen investeren wij in meer banen.

Om sociaal uit de coronacrisis te komen investeren wij in meer banen, zowel in de publieke sector (onderwijs, zorg, politie en OV) als in de private sector (gerichte ondersteuning van het mkb). Met een Green New Deal investeren we in groene banen. De overheid moet kunnen ingrijpen als nationale belangen in het geding dreigen te komen, zoals de werkgelegenheid, het milieu of de aanwezigheid van cruciale industrieën.