SP :: Dossiers :: Globalisering :: World Social Forum 2006 :: Dagboek Mali

Meteen naar de inhoud!

www.sp.nl

WORD NU LID!

SP :: Nieuws :: Dossiers

Dagboek World Social Forum 2006, Bamako, Mali

door HARRY VAN BOMMEL

Vrijdag 20 januari 2006

Met enige moeite heb ik toch nog een internetcafé gevonden om verslag te doen van de activiteiten van vandaag. In verband met de nationale Dag van het Leger zijn veel winkels gesloten. Gelukkig weet deze Societé Informatique Malle dat juist de aanwezigheid van veel buitenlandse gasten extra omzet betekent.

De dag begon vandaag om half vijf toen de voorganger uit de nabijgelegen moskee me via zijn luidsprekerboxen wekte. In Mali is ongeveer 90% van de bevolking moslim en in elke buurt is dus wel een moskee te vinden. Er is dus geen ontkomen aan dat ochtendritueel. We ontbijten net als gisteren met stokbrood, jam en koffie. Daarna kunnen we met een taxi op pad naar het jongerencentrum waar onze workshops van vandaag worden gehouden. Het WSF wordt op acht lokaties niet ver uit elkaar gelegen gehouden. De eerste workshop gaat over schuldkwijtschelding van arme landen; een thema dat internationaal, ook in Nederland in ruime belangstelling staat. Vooral Afrikaanse landen hebben staatschulden die als een molensteen om de nek hangen.

Mali geldt als zogeheten HIPC-land (highly indebted poor country) en komt daarom in aanmerking voor schuldverlichting. Schuldverlichting- en schuldkwijtschelding kan goed werken om een land nieuwe kansen tot ontwikkeling te geven, zo stelt Alex Wilks in zijn inleiding. Wilks is coördinator van Eurodad, een Europees netwerk rond schulden en ontwikkeling. Hij beschrijft de praktijk in een aantal Afrikaanse landen waar de schulden werden verlicht en er vervolgens fors meer werd geïnvesteerd in onderwijs en gezondheidszorg. Hij heeft kritiek op het Nederlandse beleid omdat schuldkwijtschelding bij ons wordt betaald uit het budget voor ontwikkelingssamenwerking. Een sigaar uit eigen doos dus. Hij erkent wel dat ons land met het totale budget voor ontwikkelingshulp nog steeds een goed voorbeeld voor veel andere landen is maar hij betreurt wel, net als wij dat in de Tweede Kamer doen, de vervuiling van het budget door er zaken uit te financieren die daar niet thuishoren.

Hoeveel mensen weten eigenlijk dat er ook Nederlandse militairen uit het budget voor ontwikkelingssamenwerking worden betaald, zo vraag ik mij af. Veel aandacht, zelfs woede, is er over het feit dat Mauretanië is geschrapt van het ljistje met landen die in aanmerking komen voor schuldkwijtschelding. Net nu het bestuurljk beter gaat in het land, verliest het die kans om een stap in de goede richting te zetten. Een ploeg activisten uit Mauretanië haalt handtekeningen op om daar tegen te protesteren. Naar wie de handtekeningen gaan is me niet duidelijk maar omdat ik de eis ondersteun, zet ik natuurlijk graag mijn handtekening. Na thuiskomst moet ik maar eens precies uitzoeken hoe dit allemaal zit.

Stand Schuldkwijtschelding
Mensen voor schuldkwijtschelding

Een spreker uit Senegal betoogt dat de schuldkwijtschelding onvoorwaardelijk en volledig moet zijn. Daar ben ik het niet helemaal mee eens. Landen die door de schuldkwijtschelding ineens meer geld aan de krijgsmacht en wapens gaan besteden, zijn fout bezig. Omgekeerd gaan de eisen van Wereldbank en IMF veel te ver. Terecht merkt iemand uit het gehoor op dat het beleid nu is gericht op de koppeling van kwijtschelding aan een neoliberale economische agenda; de markten van arme landen moeten worden opengebroken. Het voorbeeld van de Malinese katoenmarkt komt weer voorbij.

Ik heb me voorgenomen met een gezond kleurtje terug te komen. Vrijwel alle toehoorders zitten onder een tentzeil dat tegen de felle zon beschermt. Mij lijkt het echter beter om deze Afrikaanse zon eerst wat op me te laten inwerken. Sommigen zie ik denken dat er iets mis is met me. Dichtbij me zit een Europeaan die me langer aan kijkt dan gebruikelijk is. Hij vraagt of ik uit Engeland kom maar omdat ik aan zijn deelnemerskaart zie dat hij uit Nederland komt, antwoord ik hem in mijn moedertaal. Het blijkt Peter Custers te zijn van het solidariteitsfonds XminY. Bij die club hebben we enkele jaren geleden Hans van Heijningen weggekocht. Die transfer is zo goed bevallen dat Hans een bliksemcarrière bij onze partij kon maken van kandidaat-Kamerlid naar fractiemedewerker en nu alweer een half jaar algemeen secretaris. Hans was in 2005 mee naar het vorige WSF in Brazilië. Met 150.000 deelnemers was dat eigenlijk iets teveel van het goede. Het verslag van dat WSF vind je hier.

Na de workshop spreek ik nog even met Alex Wilks die met een team van zeven mensen in Brussel kantoor houdt. We spreken af dat ik bij een volgend bezoek aan Brussel ook even bij hem langs zal gaan. De SP heeft scherpe kritiek op het beleid van Wereldbank en IMF en zijn organisatie kan ons helpen met concrete informatie die onze eigen regering niet zo snel zal leveren. Meer informatie over Eurodad is te vinden op www.eurodad.org

In de middag bezoek ik een workshop over Fair Trade. Er wordt weliswaar veel verteld over de organisatie (70.000 verkooppunten, 25 miljoen vaste klanten) maar ik kan me niet aan de indruk ottrekken dat ik in een gewoon verkooppraatje ben beland. Christine Gent van The International Fair Trade Association blijft steken in cijfers en reclame. Een discussie over de vraag of Fair Trde wérkelijk iets uithaalt, komt nauwelijks van de grond. Veelzeggend is het antwoord op de relevante vraag of Fair Trade grondstoffen niet eigenlijk ook hun weg naar reguliere producenten zouden moeten vinden. Mij lijkt dat logisch maar daar denkt de organisatie anders over. Om onduidelijke redenen wil men het in gescheiden circuits houden. Daar mee zal het volgens mij nooit meer dan een druppel op de gloeiende plaat worden, vrees ik. Fair Trade grondstoffen en produkten kunnen alleen écht doorbreken indien ze in de reguliere circuits worden aangeboden denk ik. Dus niet in de wereldwinkel maar gewoon bij C1000 en de Edah. Weg uit de geitenwollensokkenhoek!

Monument voor slachtoffers protestdemonstratie

Na de tweede workshop komen we even bij op het terrein voor het jongerencentrum. Daar staat een fraai beeld, geschonken door de Nederlandse ambassade. Op weg naar een eethuisje komen we langs een indrukwekkend monument ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de protestdemonstratie voor meer democratie op 22 maart 1991. Bij die demonstratie van studenten en vakbondsleden vielen 106 doden. Enkele dagen later zou toenmalig president Moussa Traoré via een staatsgreep worden afgezet door luitenant-kolonel Amadou Toumani Touré. Touré zou de macht uit eigen beweging spoedig overdragen aan een burgerregering en mede daarom bleef de Malinese bevolking hem dankbaar. Zo dankbaar zelfs dat Touré in 2002 tot president van Mali werd gekozen hetgeen hij nu tot volle tevredenheid van de bevolking nog steeds is. Liefkozend noemt men hem ATT. Een foto van het monument van dit bloedige neerslaan van de demonstratie kan natuurlijk niet in dit verslag ontbreken. Op verzoek steekt Riekje de drukke verkeersweg over om een foto van dichtbij te maken. Zo hadden we het ook afgesproken; zij de foto's, ik de tekst. Nu het werk erop zit, kunnen we een hapje gaan eten. Gister vis, vandaag dan maar rund. Op advies van de reisgids laat ik de blaadjes sla maar links liggen.