SP :: Publicaties :: Tribune

OuderenNUkrant najaar 2006

“Verzorgings- en verpleeghuizen? Afbreken!”

Een interview met Jan Marijnissen

Volgens SP-leider Jan Marijnissen vormt de ‘vergrijzing’ geen probleem. Integendeel, ouderen zijn heel belangrijk voor de gemeenschapszin in wijken. Maar daarvoor moeten de grauwe flats waar ouderen nu vaak in worden weggestopt wel worden vervangen door kleinschalige voorzieningen die zelfstandigheid en betrokkenheid bij de wijk bevorderen.

“Ik voorspel dat mijn generatie dat niet gaat pikken”

“Je reinste flauwekul om aan de opgebouwde rechten van ouderen te willen komen, omdat de AOW anders niet meer betaalbaar zou zijn,” zegt SP-leider Jan Marijnissen. “Elke kabinetsperiode moet daarvoor een half procent van de welvaart worden gereserveerd. Nou, dat moet makkelijk kunnen. Wij houden dat nu al over op onze alternatieve begroting.”

Marijnissen heeft de discussie over de AOW van de afgelopen weken met verbazing gevolgd. “Is het niet curieus,” zegt hij, “dat het nu de PvdA is die vindt dat de pensioenen moeten worden aangepakt, terwijl VVD en CDA zeggen dat daar geen noodzaak voor is? Die ‘omslag’ van CDA en VVD is wat hem betreft “het beste bewijs dat de SP gelijk had, toen wij zeiden dat het ‘vergrijzingsspook’ veel dramatischer werd voorgesteld, om zo de verslechtering van de sociale zekerheid of de bezuinigingen op de zorg erdoor te krijgen”.

De SP kiest voor solidariteit, voor een welvaartsvaste AOW, geen aantasting van pensioenen, geen verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd en ook geen verlenging van de werkweek naar 40 uur zoals het CDA wil. “Hoe verhoudt langer werken zich met de ‘mantelzorg’ waar het CDA het altijd over heeft?” vraagt Marijnissen zich af. Want hoe langer mensen moeten werken, hoe minder tijd ze overhouden om voor iemand anders te zorgen.

Als het aan de SP ligt, komen er inkomensafhankelijke premies voor de ziektekostenverzekering, wordt de noclaimkorting afgeschaft en komt er een radicaal andere visie op de huisvesting en verzorging van ouderen. Twee jaar lang heeft Marijnissen overal in Nederland verzorgingshuizen en verpleeghuizen bezocht. Zijn conclusie: “afbreken! Ze moeten worden vervangen door kleinschalige voorzieningen in wijken waar zo’n acht tot twaalf mensen samenwonen, met 24 uur per dag professionele begeleiding en op een heel andere leest geschoeid. “Zoveel mogelijk zelf de boodschappen doen, koken, enzovoort.

Laat ouderen meedoen.
Bijvoorbeeld met activiteiten op school of in het buurthuis. Als je je verstand of je lichamelijke vermogens niet meer gebruikt, dan zak je weg. Dus hou die mensen erbij, schakel ze in voor dingen die ze nog wél kunnen.” Onder rijke gepensioneerden is er al veel langer een tendens om een gezamenlijke huishouding op te zetten. “Het is niet alleen leuker, ik denk ook dat het een manier is om iets te doen aan de teleurstelling onder verpleegkundigen en verzorgenden over de kwaliteit van de zorg die ze leveren. Tien jaar geleden was het uitgesloten dat iemand om twee uur aangeeft naar de wc te moeten en er om acht uur nog geen gaatje gevonden is om zo iemand naar de wc te brengen. Een kwart van de mensen in tehuizen is ondervoed. Wat wil je ook met dat astronautenvoer waarvan alleen al de lucht je tegenstaat.”

Politiek Den Haag heeft te weinig oog voor de werkelijke gevolgen van de vergrijzing, vindt Marijnissen. “Die ouderen in verpleeghuizen hoor je tóch niet. Ze organiseren geen demonstraties. Maar ik voorspel dat mijn generatie dat niet gaat pikken. Bovendien zal het aantal ouderen de komende jaren verdubbelen.Daar moet je als politieke partij toch een visie voor ontwikkelen? Wat gaan we doen aan de groeiende eenzaamheid van ouderen bijvoorbeeld?”

Vroeger woonden mensen van drie generaties vaak vlak bij elkaar. Maar door de toegenomen mobiliteit wonen ouders in Groningen, terwijl kinderen en kleinkinderen in Amsterdam wonen of andersom.Dus zul je de eenzaamheid moeten doorbreken door ouderen bij hun eigen wijk te betrekken. Marijnissen: “De wijken en buurten moeten sowieso opgekrikt worden.

Ze vormen de leefomgeving van mensen.Dáár moeten dus ook de voorzieningen zijn.” Bijvoorbeeld een gezondheidscentrum waar in ieder geval één huisarts altijd bereikbaar is, een consultatiebureau voor ouders, jongeren en ouderen, en een politiepost met een wijkagent die zijn pappenheimers kent.

De concentratie van activiteiten in de buurt maakt het ook gemakkelijker om vrijwilligers te krijgen voor bijvoorbeeld hulp aan ouderen of het nieuw leven inblazen van buurthuis of speeltuin. “Vraag mensen wat er de afgelopen 20 jaar is afgenomen en weer zou moeten terugkeren en ze zeggen: gemeenschapszin. Zo'n aanpak is de beste manier om het uiteenvallen van de samenleving tegen te gaan. “Mensen moeten weer trots op hun wijk en buurt kunnen zijn. Jong en oud moeten daar met plezier wonen. Financieel en praktisch zijn onze plannen haalbaar en wie je erover spreekt, of het nou bewoners, verpleegkundigen of agenten zijn: iedereen zou het zo willen. Laten we het dan ook gewoon doen!“

Verder nieuw op SP.nl

• Spanning maart 2012:
  Nieuwe lente, nieuw perspectief
• ZO elfde editie

Tribune april

• Architect Hans Semeijn en Jan Marijnissen
• Eerste SP-wet aangenomen
• Voedsel Focus Amersfoort: ‘Ik leef niet, ik overleef’
• Adieu Vijverhofstraat
• Vaarwel en welkom
• Dennis de Jong: ‘Help de ondernemers’
• Burgerwaarnemers bij Russische verkiezingen