Europese leiders keken in de afgelopen jaren meer naar de financiële markten dan naar de behoeften van de burgers. De Nederlandse regering doet daaraan mee. Dat heeft geleid tot een domme bezuinigingspolitiek, die het economische herstel in Europa buitengewoon belemmert. Dat leidt tot verlies van banen en grote financiële onzekerheid, vooral in het midden- en kleinbedrijf (MKB) — de motor van onze economie. Politieke partijen die alle ruimte boden aan bankiers en bestuurders, aandeelhouders en speculanten, dragen een grote verantwoordelijkheid. Dit neoliberale wanbeleid kan ons land zich niet meer veroorloven. Het is de hoogste tijd voor een sociaal alternatief.

Naast doordachte bezuinigingen, om de staatskas op orde te krijgen, gaan we al in 2013 drie miljard euro extra investeren in onze economie. In het onderhoud van woningen en scholen, wegen en spoorwegen. Door kantoorpanden om te bouwen tot woonruimte en woningen te bouwen die energiezuiniger zijn. Deze investeringen zijn goed voor het het midden- en kleinbedrijf. Ook nemen we maatregelen om de sociale zekerheid en rechtsbescherming van MKB-bedrijven en ZZP-ers te verbeteren. Een Nationale Investeringsbank verzekert dat de industrie, maar ook kleine bedrijven, meer kunnen investeren. En we zorgen dat internet — steeds belangrijker in onze samenleving — voor iedereen toegankelijk blijft en de privacy op het net wordt gewaarborgd.

Onze voorstellen

Economie

1. We starten in 2013 een speciaal investeringsprogramma om onze economie weer op gang te helpen en de werkgelegenheid te bevorderen. Dat doen we door onderhoud aan woningen en spoorwegen, scholen en universiteiten, dijken en wegen naar voren te halen. De woningmarkt kan worden gestimuleerd door kantoorpanden om te bouwen tot woonruimte en om te schakelen naar energiezuinige woningbouw
2. We houden het BTW-tarief gelijk, want verder verhogen treft direct de koopkracht van mensen en is heel slecht voor het herstel van de ondernemingen in het MKB.
3. Er komt een nieuwe nationale investeringsbank (NIB) die kredieten gaat verstrekken aan fundamenteel gezonde en goed geleide bedrijven. Daarmee zorgen we ervoor dat bijvoorbeeld de industrie weer kan investeren en zodoende ook meer werkgelegenheid kan creëren. Ook kan deze investeringsbank langjarige investeringen in duurzame economie financieren.
4. Kleine ondernemers krijgen van ons een eerlijkere kans bij overheidsopdrachten. Aan het voortrekken van grote bedrijven maken we een einde. De winstbelasting voor het kleinbedrijf houden we laag. Grote bedrijven laten we daarentegen een extra bijdrage leveren.
5. Hoge kosten van twee jaar loondoorbetaling voor zieke werknemers zijn een groot risico voor het het midden- en kleinbedrijf en een belemmering om mensen in vaste dienst te nemen. Daarom worden de kosten voor werknemers die langer dan een half jaar ziek zijn voortaan betaald uit een collectieve verzekering. We gaan ook werk maken van betere regelingen voor arbeidsongeschiktheid en pensioen voor zelfstandigen zonder personeel.
6. We verbeteren de rechtsbescherming voor ondernemers tegen oneerlijke handelspraktijken, zoals misleiding en bedrog.
7. Het aantal koopzondagen blijft beperkt tot 12 per jaar. Alleen gebieden die aantoonbaar toeristisch zijn kunnen hiervan afwijken, op voorwaarde dat de sociale belangen van betrokkenen (winkeliers en winkelpersoneel) worden gewaarborgd.
8. Werkgevers gaan met een eigen bijdrage meebetalen aan de uitvoering van werknemersverzekeringen. De lasten voor het doorbetalen van ziek personeel worden voor kleine bedrijven eerlijker verdeeld.
9. We stellen paal en perk aan de topinkomens. Bestuurders in de publieke en semipublieke sector verdienen voortaan niet meer dan de minister. Bonussen bij banken en andere financiële instellingen worden volledig uitgebannen. We stimuleren sociale partners om ondernemingen te verplichten een behoorlijk beleid te voeren en geen belachelijk hoge salarissen en bonussen te betalen.
10. We handhaven de ontslagbescherming. Dat is beter voor de werknemers en ook beter voor een stabiele economie. De duur van de WW wordt niet verkort.
11. Werkgevers in het MKB hebben vaak te weinig geld om het eerste half jaar de WW te betalen, wat het aannemen van mensen op tijdelijke contracten bevordert. Daarom zijn we tegen het betalen van het eerste half jaar WW door deze werkgevers. De lasten voor het doorbetalen van ziek personeel worden voor kleinere bedrijven eerlijker verdeeld. Werkgevers gaan met een eigen bijdrage meebetalen aan de uitvoering van werknemersverzekeringen. De sollicitatieplicht van werklozen wordt afhankelijk van de individuele omstandigheden en de perspectieven op werk.
12. We scheiden spaar- en zakenbanken. Zo verhinderen we dat banken nog kunnen gokken met het spaargeld van hun klanten. Dit doen we in Europees verband. Vooruitlopend daarop moeten Nederlandse banken alvast intern risicovolle en minder risicovolle activiteiten duidelijk scheiden.
13. De bankenbelasting wordt verhoogd en aangevuld door een financiële transactietaks. Dat remt speculatie en stimuleert dat beschikbaar kapitaal wordt ingezet in de reële economie.
14. Om wanpresterende bestuurders beter aan te kunnen pakken worden de juridische mogelijkheden uitgebreid. Er komt een aparte strafrechtelijke bepaling voor financieel wanbeleid. Ook wordt de civiele aansprakelijkheid van bestuurders vergroot.
15. We moedigen slimme samenwerking aan tussen bedrijven, overheden en kennisinstellingen, zoals al wordt geprobeerd in Brainport in Brabant, Chemelot in Limburg, Energy Valley in Groningen, Wetsus in Friesland en Innovatiesprong Twente. Door intensieve samenwerking kunnen onderzoek en ontwikkeling (R&D) op zulke locaties op wereldniveau komen. Verdere innovatie ondersteunen we graag, in de industrie maar ook in de creatieve sector en de ICT. Door bedrijfssubsidies die weinig opleveren halen we echter de bezem. We staan terughoudend tegenover het bezetten van leerstoelen door bedrijven aan universiteiten en hogescholen.
16. Onze economie is gebaat bij grotere betrokkenheid van werknemers bij de besluitvorming in ondernemingen. We willen dat werknemers tenminste de helft van het aantal commissarissen van grote ondernemingen gaan kiezen. De ondernemingsraden kunnen we versterken als we hen instemmingsrecht geven bij fusies, overnames en over de beloningsstructuur van het management.

Internet en ICT

17. Massa’s mensen en ondernemingen maken dagelijks gebruik van de talloze mogelijkheden van internet. Internet behoort daarom ook in de toekomst voor iedereen toegankelijk te blijven — en de overheid dient dat te bevorderen. We stimuleren het gebruik van open source. Internetproviders mogen zich niet inlaten met het verkeer van hun internetgebruikers, net zoals post- en telefoniebedrijven zich niet mogen inlaten met de brieven of telefoongesprekken van hun klanten.
18. Bij ingewikkelde ICT-projecten zijn aanbestedingen vaak een verkeerd middel om een goede partner te vinden. De overheid doet er goed aan om in open overleg met het bedrijfsleven te werken aan goede ICT-oplossingen, die technisch kloppen en binnen het budget blijven. Mensen op de werkvloer worden meer betrokken bij het ontwikkelen van ICT-toepassingen.
19. Er komen heldere regels voor het verzamelen, bewaren en verhandelen van profielen van internetgebruikers.
20. Internet en telefonie zijn van toenemend belang voor onze economie. Juist in de ICT ligt een grote kans voor innovatie. Daarom is het van groot belang dat deze diensten betrouwbaar werken en de overheid daarop toeziet. Burgers en bedrijven hebben ook een grote behoefte aan continuïteit van internet en telefoon.
21. Vrij internet verdraagt zich moeilijk met een downloadverbod. Dat laatste willen we dus niet. Maar creatieve makers van bijvoorbeeld films en muziek hebben natuurlijk wel recht op een vergoeding voor hun werk. We gaan dat in goed overleg regelen via het bestaande systeem van heffingen op dragers en media.
22. Het verzamelen van en handelen in gegevens van internetgebruikers door bijvoorbeeld ‘cookies’ en ‘device fingerprinting’ worden aan banden gelegd. Overheden en bedrijven mogen niet zomaar een profiel maken of opslaan van iemand die argeloos op het internet surft. Iedereen dient op eenvoudige wijze te kunnen aangeven niet gevolgd te willen worden op internet (‘do-not-track-me’).
23. Netneutraliteit staat bij ons hoog in het vaandel. Er wordt door providers geen onderscheid gemaakt in kosten voor de ene of de andere soort data.
24. We wijzen het internationale handelsverdrag ter bestrijding van namaak (ACTA) af, omdat bij deze vaststelling van internationale standaarden voor handhaving van het intellectueel eigendomsrecht te weinig oog is voor de publieke belangen van velen en te veel voor de economische belangen van weinigen.